• Tue. Nov 24th, 2020

हिमालयन ट्रिबुन

चाखलाग्दा खबर, विश्लेषणात्मक बिचार

गोयल भ्रमण : वर्तमान चुनौती र भविष्यकालागि प्रश्न

ByHT

Oct 31, 2020
Spread the love

केशवप्रसाद भट्टराई ।
१. इण्डो- सोभियत रणनीति अन्तर्गत २०३१ -२०३२ शाल तिरै नेपालको तराईलाई अलग पार्ने रणनीति बनेको थियो I
२०३५ / ३६ शालमै राजा वीरेन्द्रको हत्याको सम्भावना र त्यसले ल्याउने सत्ता सङ्घर्षबारे सिआइएले आफ्नो हेड क्वार्टरमा रिपोर्ट पठाउने गरेको प्रमाण स्वयम् सिआइएले सार्वजनिक गरेको छ I

२. त्यसरी कुनै कारणले राजा वीरेन्द्रको निधन भएमा युबराज दीपेन्द्रको उमेर सात -आठ वर्ष मात्रै भएको अवस्थामा रानी ऐश्वर्य र अधिराज कुमार ज्ञानेन्द्र सहितको राज प्रतिनिधि परिषद बन्ने सम्भावना रहेपछि नेपाली राजनीतिमा इण्डो-सोभियत लबीको प्रतिनिधित्व गर्ने सूर्य बहादुर थापा समूहले रानी ऐश्वर्य र अधिराज कुमार ज्ञानेन्द्र विरूद्ध व्यापक षड्यन्त्रपूर्ण दुष्प्रचारको क्रममा “भूमिगत गिरोह”, मूर्ती चोरी, स्विस बैंक प्रकरण, दरवार भित्रको कट्टरपन्थी समूह आदि कुरा नेपालको राजनीतिक बजारमा उठाउन थालेको देखिन्छ I

३. वीपीको राष्ट्रिय मेलमिलापको नीतिलाई भाड्न राजा र वीपीलाई
मिल्न नदिन क्याप्टेन यज्ञ बहादुर थापा र भीम नारायण श्रेष्ठको हत्या,
वीपी कोइराला विरूद्ध राजद्रोहमा मुद्दा र विभिन्न पंच भेलाहरूमा वीपीलाई फाँसीको माग पनि सोही क्रममा भएको स्पष्ट हुन आएको छ I

४. २०४५-२०४६ शालको जन आन्दोलनमा देखलरूपमा भारतीय राजनीतिक दलहरू भए पनि पर्दा पछाडिबाट ‘रअ’ ले त्यसको संयोजन गरेको थियो I
अर्कोतिर, नेपाल र भारतवीच सचिवस्तरमा भएको सहमति अनुसार नेपाल सरकारको व्यापार सम्वन्धी एउटा निर्णय राजपत्रमा प्रकाशित भएपछि दुई मुलुकवीच व्यापार र पारवहन सन्धि हुने सहमति भएको र भारत त्यो पर्खेर बसेको थियो I
तर केही नेपाली व्यापारीहरूलाई ठूलो लाभ पुर्याउने उद्देस्यले सो लबीको दवाव र प्रभावमा नेपालले त्यस्तो सूचना राजपत्रमा प्रकाशन नगरेको र व्यापार र पारवहन सन्धिको म्याद भुक्तान हुन दिएको र त्यसमा दुबै मुलुकका तर्फबाट राजा वीरेन्द्र र राजिव गान्धीवीच अविश्वासको पर्खाल खडागर्ने व्यापक षड्यन्त्र मिसिदा नेपाल लामो भारतीय नाकाबन्दीको सिकार भएको पर्याप्त प्रमाणहरू उपलव्ध छन् I

५. राजतन्त्रको समाप्ति नै २०६२-६३को आन्दोलनमा माओवादी र सात दललाई गर्ने सहयोगको क्रममा ‘रअ’ र भारत सरकार, सोनिया- सीताराम येचुरी र सरण ग्याङ्गले नेपाली राजनीतिक स्वार्थ समूह माझ राखेको मूख्य पूर्व शर्त नै थियो I
‘रअ’ सम्वन्धी आधिकारिक पुस्तकहरू र स्वयम् विदेश सचिव श्याम
सरणको पुस्तकले त्यसलाई खुलाएको छ I
त्यसपछि नै जन आन्दोलन व्यापक बन्दै गएको प्रष्ट छ I

६. वर्तमान नेपाली राजनीतिका,निजामती सेवा लगायत सुरक्षा अङ्गका का सवै मूख्य पात्रहरू लगायत सवै चर्चित पात्रहरूको तीन पुस्ते र ‘रअ’ लगायतक विदेशी गुप्तचर संगठनसँगको उनीहरूको सम्वन्धबारे आद्योपान्त बुझ्ने भनेको ‘रअ’ नै हो I
त्यस्ता संगठनहरूमध्ये आफूसँग कसले कति रकम लिएको छ, त्यसको एकएक विवरण ऊ सँग हुने नै भयो I
सोभियत गुप्तचर संगठन केजिबीसँग भारतको कम्युनिस्ट पार्टीका नेताहरूलाई दिएको रकमको बील भर्पाई तत्कालीन केजिबीसँग रहेको खुलासा स्वयम् केजिबीका एक उच्चाधिकारीले गरेको सनदर्भ यहाँ स्मरणीय छ I
त्यति मात्र नभएर डबल एजेन्टहरू मार्फत अरू विदेशी गुप्तचर संगठनसँग लिएको रकमको जानकारी पनि उनीहरूसँग हुन्छ I

७. पर्दा पछाडि रहेर २०३४-२०३५ शाल देखि २०६२-६५ सम्मका नेपालका सवै राजनीतिक गतिविधि,आन्दोलन, सङ्घर्ष र उथल पुथलको संयोजन गरेको कारण ‘रअ’सँग नेपाल मामिला व्यवस्थापन गरेको जति सँस्थागत, जानकारी र अनुभव छ, त्यति भारतका अन्य कुनै राजनीतिक, कूटनीतिक र सुरक्षा निकायसँग छैन I
नेपालका राजनीतिक र अन्य क्षेत्रका प्रमुख व्यक्तिहरूको ‘रअ’ र अन्य गुप्तचर संगठनसँगको सम्वन्धबारे पनि उसको जानकारी त्यत्तिकै व्यापक हुन्छ नै I

त्यसैले आवश्यक परे उसले ब्ल्याकमेल पनि गर्न सक्दछ, थर्काउन पनि सक्दछ, पुरस्कार पनि दिन सक्दछ, दण्ड दिन पनि सक्दछ I
अर्को कुरा , नेपाल सम्वन्धमा भारतका सवै राजनीतिक र सुरक्षा अंगहरूले ‘रअ’ बाट नै इन्पुट लिने हुन् I

८. त्यसमाथि सामन्त कुमार गोयल मोदीकै छनौटमा परेर ‘रअ’ मा आएका, कार्यकाल सकिए पछि पनि मोदीले म्याद थापिदिएका हुन् !

९. के पनि हो भने , ‘रअ’ प्रमुख सोझै प्रधानमन्त्रीप्रति उत्तरदायी हुन्छन् I
सोझै प्रधानमन्त्रीबाट निर्देशन लिन्छन् I
नेपालका प्रधानमन्त्रीले पनि त राष्ट्रिय गुप्तचर विभागलाई आफ्नै मातहत राखेका छन् , मुलुकको कार्यकारी प्रमुखको आँखा र कान हो गुप्तचर संगठन भनेको I
भारतको गुप्तचर संगठनको तालुकवाला मन्त्रीले नेपालको गुप्तचर संगठनको तालुकवाला मन्त्रीलाई कुनै सन्देश पठाउनु पर्यो भने आफ्नो गुप्तचर संगठनको प्रमुख हस्ते पठाउनु कसरी अनुचित हुन्छ , म बुझ्दिन I

१०. भारतीय विदेशमन्त्री एस. जयशङ्कर अमेरिका र चीन मामिला विज्ञ हुन् – विदेश सचिवको रूपमा उनको नेपालको भ्रमण तिक्ततापूर्ण रहेकोले सम्भवत उनलाई नेपाल पठाउन उपयुक्त मानिएन I
त्यसमाथि यतिखेरको चीन अमेरिका सम्वन्ध र भारत-चीन सम्वन्धको स्तरमा उनी त्यतै बढी अल्मलिने भए I
विदेश सचिव हर्ष वर्द्धन श्रिङ्गला नेपालबारे धेरै बुझ्दैनन् ,
तर उनी बंगलादेश, श्रीलंका, माल्दिभ्स , दक्षिण पूर्वी एसिया र अमेरिका र युरोप विज्ञ हुन्, उनी त्यतै बढी व्यस्त छन् I
राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार अजित डोभाल सुरक्षा नीति र रणनीतिक मामिलामा मोदी पछिका शक्तिशाली हुन् र पाकिस्तान र चीन विज्ञ हुन् I
उनको बढी समय त्यतै लागेको देखिन्छ, काश्मिरमा पनि उनको हस्तक्षेप प्रभावकारी थियो र चीनमा पनि I
उनको हृषिकेश भाषणको सङ्केतमा कतै नेपाल पनि छ कि ? प्रश्न अर्थहीन नहोला !
माथि पनि भानिसकियो सँस्थागतरूपमा नेपाल मामिलामा ‘रअ’ भन्दा अनुभवी अर्को कुनै सँस्था छैन I
जो नेपाल बारे बढी जान्दछ, जसका सूचना स्रोत नेपालमा बढी छन्, जसको प्रभाव नेपालमा बढी छ, जसका एजेन्ट जहाँ बढी छन् , त्यहाँ उसलाई काम गर्न सजिलो हुन्छ, परिणाम दिन र देखाउन सहज हुन्छ, उसलाई नै पठाउने त हो भन्या !
भाजपाको तर्फवाट राम माधवले नेपाल हेर्ने गर्दथे तर उनी अहिले छैनन् , उनले परिणाम देखाउन नसके पछि हटेको, हटाएको बुझिन्छ I
कूटनीति र राजनीति दुवै फेल भएको ठाउँमा छिर्ने भनेको गुप्तचर संगठन नै हो I

११. त्यसैले स्वाभाविक रूपमा मोदी सामू गोयलको विकल्प संभवत थिएन I
जहाँ कूटनीति असफल हुन्छ त्यहाँ ‘रअ’ जस्ता अर्ध सैनिक गुप्तचर संगठनलाई अघि बढाइन्छ I
नेपालका वर्तमान सत्ताधारी समूह निकटको भारतीय संगठन नेपाल आउनुलाई यत्तिको विरोध पछाडि आफ्नो पोल खुल्ला,
सोनिया-येचुरी, श्याम सरण, होर्मिस थाराकन ग्याङ्गको नेतृत्व र संयोजनमा आएको परिवर्तन धरापमा पर्ने हो कि भन्ने त्रासले खाएको देखिन्छ ?
आवश्यक परे अनेकौँ पात्रहरू मार्फत उसले ती नाम सार्वजनिक गरिदिन्छ, एस.डी.मुनीले प्रचण्ड र बाबुरामको भारतीय सुरक्षा संगठनहरूसँगको सम्वन्ध र श्यामसरणले माओवादी, सात दल र तत्कालीन प्रधान सेनापति प्यार जङ्ग थापा र उच्च सैनिक आधिकारीसँगका सम्वन्धको खुलासा गरे जस्तै !
हिजोपो त्यस वापत कुनै दण्ड भोग्नु परेन भोली के थाहा ?
त्यसको परिणाम भोग्नु पर्ने आशंकाले आतंकित पारेको पनि हो कि ? भगवान जानुन I

१२ . नत्र अरू बेलामा ‘रअ’ को प्रमुख आउँदा पशुपति दर्शनकोलागि लामलागे जस्तै गरेर लाम लाग्न जानेहरू र उनीहरूद्वारा पालित र संरक्षित मिडियाकर्मीहरू किन यस्तो कोकोहोलो मच्चाउँथे I
अर्को देशको प्रधानमन्त्रीको प्रतिनिधि त उनले आफ्नो काम, रुचि र प्राथमिकता अनुसार पठाउने हो नी !
कि “रअ” खेताला रहिआएकालाई त्यस्तो खेताला हुन नपाइने पिरोलो हो ?

१३. ‘रअ’ प्रमुख नेपाल आउँदा शेरबहादुर देउवालाई नभेट्न सक्छन् तर प्रचण्ड, बाबुराम, माधव नेपाल, नारायणकाजीहरूलाई नभेट्न सम्भव छैन, नभेटेको हो भने बुझ्नु पर्दछ, मामिला गम्भीर छ I
भोलीको त्यो गम्भीर क्षणको नेतृत्व केपी ओलीले नै गर्ने सम्भावना पनि कतै हो कि ?
भारतीय स्थल सेनाध्यक्षको नेपाल आगमन र नेपाली सेनाध्यक्षसँगको उनको भेट श्याम सरण -प्यारजङ्ग थापा भेटको जस्तै रणनीतिक र राजनीतिक महत्वको भेट बन्ने हो कि ?
नेपाली राजनीतिमा उर्लिएको आतंकको कारण पनि त्यही हो कि ?

HT

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *